Bij een Engelse landhuisstijl hoort een bank die eruitziet alsof hij er al twintig jaar staat. Zacht, een beetje uitgezakt op de goede manier, met rolarmen of een rok tot op de vloer, en bekleed met een stof die iets vertelt, zoals een bloemetje, een ruit of een warme effen kleur. Ernaast een oorfauteuil in een andere stof. Het geheim zit niet in een duur stuk, maar in het combineren van dingen die niet helemaal bij elkaar horen en toch één kamer worden.
House Beautiful vroeg op 29 september vijf Britse ontwerpers wat een Engels interieur zo knus maakt. Hun antwoorden gingen over kleur, stof en verzamelen, en ik heb ze vertaald naar de plek waar het bij ons om draait, de zithoek.
Wat de Britse ontwerpers zeggen
Een paar dingen kwamen steeds terug. Ten eerste kleur. Een helderwitte kamer kom je in Engeland nauwelijks tegen, schrijft het blad. Ontwerper James Arkoulis van Howark Design koos voor een woonkamer een diep olijfgroen op de lambrisering, omdat dat aan de salon van een landhuis in de Cotswolds doet denken en toch warm en omhullend voelt.
Ten tweede stof, en veel ervan. George Saumarez Smith van ADAM Architecture laat in zijn eigen bibliotheek een fauteuil zien in Prince of Wales-ruit, naast behang van Morris & Co en een kast vol boeken. Holly Vaughan hangt in plaats van kastdeurtjes liever een stoffen rok voor de kast, omdat dat zachtheid geeft zonder gekunsteld te worden. En ontwerper Charlotte Boundy vatte het voor mij het mooiste samen. Ruimtes moeten volgens haar “gently evolved over time” voelen, langzaam gegroeid in plaats van in één keer ontworpen.
Dat laatste is de sleutel voor de bank. Een Engelse zithoek koop je niet als set.
De bank, welke vorm hoort erbij
In mijn stuk over klassiek interieur zette ik de klassieke bankvormen al naast elkaar, van chesterfield tot camelback. Voor landhuisstijl zou ik twee daarvan kiezen, en een derde die je in een strak klassiek interieur juist niet ziet.
- De bank met rolarmen. Armleuningen die naar buiten krullen, diepe zitting, losse rugkussens die je opschudt. Dit is de echte landhuisbank, om in weg te zakken met een boek en een hond aan je voeten.
- De bank met een rok. Gestoffeerd tot op de vloer, met een plooirand langs de onderkant. Precies het idee van Holly Vaughan, maar dan voor je bank. Het oogt zachter en huiselijker dan zichtbare pootjes.
- De chesterfield, maar dan in stof. In leer wordt een chesterfield al snel een herenclub. In een geweven stof of fluweel, in groen of roestbruin, wordt hij ineens landhuis.
Wat ik zou laten staan zijn strakke, lage banken met dunne metalen poten en een zitting als een plank. Die horen bij een ander huis.
De stof en de kleur
Hier mag je meer durven dan je gewend bent. Een Engelse woonkamer heeft altijd minstens één patroon, en vaak drie die elkaar net niet bijten. Je kunt het zo opbouwen.
- De bank effen, in een diepe aardetint zoals olijfgroen, roest, oker of een donker marineblauw. Fluweel of een zware geweven stof.
- De fauteuil met patroon, een ruit, een fijne streep of een bloemetjesstof. Dat is de Prince of Wales-fauteuil uit de bibliotheek van Saumarez Smith.
- De kussens als verbinding, met een kleur uit de bank en een uit de fauteuil, gerust in verschillende patronen.
Uit de bankengids passen bijvoorbeeld de EGEDAL in groen fluweel van JYSK en de EKTORP in donkerblauw van IKEA in dit plaatje. De EKTORP heeft die zachte, wat ouderwetse vorm met ronde armen en een losse hoes, en dat is hier geen nadeel. Meer landelijke modellen staan bij elkaar onder de landelijke banken.
De fauteuil die het af maakt
Een Engelse zithoek is nooit symmetrisch op de manier van een showroom. Eén bank, en daartegenover of schuin ernaast een of twee fauteuils die niet bij de bank horen. De oorfauteuil is de klassieker, met zijn hoge rug en de flappen die vroeger de tocht van de schouw tegenhielden. Een lage clubfauteuil in leer of een oude rieten stoel met een kussen kan ook.
Mijn advies is om de fauteuil tweedehands te zoeken. Een oorfauteuil met een versleten stof die je opnieuw laat bekleden in een ruit, is precies het langzaam gegroeide gevoel waar Boundy het over heeft. Het verhaal maakt de stoel. Hoe je een fauteuil kiest op zithoogte en comfort, lees je in de juiste fauteuil kiezen.
Wat eromheen moet staan
De bank alleen maakt het nog geen landhuis. Een paar dingen doen het werk eromheen. Boeken, veel boeken, en niet op kleur gesorteerd. Een tafellamp met een stoffen kap naast de bank, in plaats van alleen een plafondlamp. Een geruite of wollen plaid over de rugleuning. Een houten bijzettafeltje met een kopje en een stapel tijdschriften. En een muur in een warme, wat donkere kleur, liefst groen, zoals in de kamer van Arkoulis. Wil je weten hoe je die bank met licht nog warmer krijgt, kijk dan bij licht rond de bank.
Begin bij de bank en de kleur van de muur, en laat de rest langzaam komen. Dat is geen compromis, dat is de stijl zelf.
