De meeste mensen kopen een fauteuil op dezelfde manier als een bank. Ze lopen door de winkel, gaan zitten en kiezen wat goed voelt. Alleen staat de bank er dan al, en die bepaalt meer dan je denkt. Een fauteuil die op zichzelf prachtig is, kan naast jouw bank te hoog, te zwaar of te druk ogen. Daarom begin ik bij een fauteuil altijd thuis, met een rolmaat en de bank die er al staat.
Begin bij de bank die er al staat
Meet drie dingen aan je bank voordat je de deur uit gaat. De zithoogte, van de vloer tot de bovenkant van het zitkussen. De hoogte van de rugleuning, van de vloer tot het hoogste punt. En de vorm van de armleuning, smal en strak of dik en gerold. Schrijf het op je telefoon. Met die drie getallen kun je in de winkel binnen een minuut zien of een fauteuil kans maakt.
Kijk ook naar wat de bank verder doet. Staat hij op poten of op een plint, is hij strak of rond, is de stof glad of grof. Woonketen Montèl zegt in zijn advies over bank en fauteuil combineren dat het draait om één verbindend element, zoals kleur, materiaal, stiknaden of vorm. Dat vind ik een bruikbare regel. Alles mag anders zijn, zolang er één ding terugkomt.
Zithoogte en zitdiepte
Hier botsen comfort en beeld een beetje, en dat is goed om te weten voordat je gaat proefzitten. Fauteuilwinkel Haco noemt in een uitleg over fauteuilmaten een zithoogte tussen 43 en 48 centimeter als prettig, omdat je voeten dan plat op de grond staan en opstaan soepel gaat. Montèl wijst juist op het beeld. Een lage fauteuil naast een hoge bank oogt vaak rustiger dan twee grote meubels van hetzelfde formaat.
Mijn advies is om de zithoogte van de fauteuil dicht bij die van de bank te houden, en liever iets lager dan hoger. Een fauteuil die hoger zit dan de bank voelt in een zithoek als een stoel aan het hoofd van de tafel. Wie er zit, kijkt op de anderen neer. Wordt de fauteuil vooral door iemand gebruikt die makkelijk wil opstaan, zoals een ouder familielid, dan wint comfort het van het plaatje. Wat dat precies betekent zochten we uit bij banken met een hoge zit.
Voor de zitdiepte geeft Haco 50 tot 60 centimeter, met een paar centimeter ruimte bij de knieholte. Ga je in de fauteuil vooral lezen, kies dan de ondiepe kant. In ons stuk over een leeshoek in de woonkamer kwamen we op ongeveer vijftig centimeter, zodat je onderrug de leuning raakt terwijl je voeten op de grond staan.
Rug en armleuning
De rugleuning bepaalt hoe zwaar een fauteuil oogt, meer nog dan de breedte. Een fauteuil met een hoge oorrug naast een lage loungebank trekt alle aandacht naar zich toe. Andersom verdwijnt een lage kuipstoel naast een bank met een hoge rug bijna. Houd de rug van de fauteuil daarom in dezelfde orde als die van de bank, of kies bewust een hogere rug als de fauteuil de leesplek wordt.
Bij de armleuning gaat het om stijl en om je schouders. Haco noemt een armhoogte van ongeveer 18 tot 25 centimeter boven de zitting, zodat je schouders ontspannen kunnen rusten. Qua vorm geldt dat smal bij smal en vol bij vol het rustigst is. Een bank met strakke, dunne armleuningen naast een fauteuil met dikke gerolde armen ziet eruit alsof ze uit twee verschillende huizen komen. Wil je toch contrast, dan is vorm de plek om het te zoeken. Montèl noemt een ronde of organische fauteuil naast een strakke bank als manier om een zithoek zachter te maken, en dat werkt omdat het verschil dan duidelijk bedoeld is.
Stof en kleur
Hier mag je het meest spelen. Een rustige bank kan een fauteuil in een warme kleur of een rijke stof goed hebben, en een uitgesproken bank vraagt juist om een rustige fauteuil. Montèl raadt aan om vanuit een duidelijke basis te werken en daarna pas accenten toe te voegen, en te veel kleuren, stoffen en vormen tegelijk te vermijden.
Exact dezelfde stof als de bank kiezen kan, maar dan wordt het snel een setje uit een folder. Ik kies liever een stof uit dezelfde kleurfamilie met een andere structuur. Bij een linnen bank een fauteuil in bouclé of ribstof, bij een leren bank een fauteuil in wol. Bouclé is daarbij een mooie manier om zachtheid toe te voegen zonder dat je bank er last van heeft, al heeft die stof ook nadelen die we op een rij zetten bij een bouclé bank kopen. Met kinderen of huisdieren in huis tellen dezelfde regels als bij de bank, dus kijk eerst naar slijtvastheid en dan pas naar kleur.
De ruimte eromheen
Een fauteuil neemt meer ruimte in dan zijn eigen maat. Haco rekent voor één fauteuil op ongeveer 70 tot 100 centimeter breed en 70 tot 90 centimeter diep, plus 40 tot 50 centimeter vóór de zitting om in te stappen en op te staan. Tussen fauteuil en salontafel houd je 30 tot 45 centimeter aan, en hoofdlooproutes blijven prettig bij 80 tot 100 centimeter. Een draaifauteuil heeft een draaicirkel nodig van zijn grootste maat plus ongeveer 30 centimeter, en een relaxfauteuil die achterover kantelt 20 tot 40 centimeter extra achter de rug.
Voor gezelligheid noemt Haco een afstand van 1,8 tot 2,4 meter tussen zitplekken als natuurlijk in een gesprek. Dat is een handige check voor een grote kamer. Staat de fauteuil verder van de bank, dan zit je eerder naast elkaar dan bij elkaar. Een hocker of poef kan dan het gat vullen zonder dat het vol wordt.
Zo pak ik het aan in de winkel
- Zithoogte van de bank opgeschreven, en een fauteuil gezocht die daar niet boven uitkomt.
- Rugleuning en armleuning in dezelfde orde als de bank, tenzij de fauteuil bewust de leesplek wordt.
- Eén verbindend element gekozen, meestal de kleurfamilie, en voor de rest variatie in structuur.
- Thuis met schilderstape de contour op de vloer geplakt, inclusief de ruimte om op te staan.
Die laatste stap overslaan is de klassieke fout. Een fauteuil die in de winkel compact leek, staat thuis ineens in de looproute. Meer over de verschillende soorten en waar ze voor bedoeld zijn, lees je in ons overzicht van fauteuils in de woonkamer.
